Kulu
Anasayfa

  1.KULU'NUN ADI NEREDEN GELİYOR?
  2. TARİHİ GELİŞİMİ
  3. COĞRAFİ DURUMU
  4. NÜFUS DURUMU
  5. EKONOMİK DURUM
  6. EĞİTİM VE KÜLTÜR DURUMU
  7. ULAŞIM DURUMU
 
 

1.KULU'NUN ADI NEREDEN GELİYOR?

 

Yerleşim birimlerinin tarihleri araştırılırken isimlerinin kökenine inilmesi son derece önemlidir. Ne var ki yapılan tüm araştırmalara rağmen, pek çok yerleşim biriminin adının kaynağı, nereden geldiği net olarak açıklanamamaktadır. İşte bu şekilde isimlerinin kökeni net olarak açıklanamayan yerleşim merkezlerinden birisi de Kulu’dur.

Kulu ile ilgili olarak yaptığımız çalışmalarla adının tarihini, nereden geldiğini gün ışığına çıkarmaya çalıştık.

Kaynaklarda Kulu kelimesinin anlamı hakkında ikna edici bilgilere ulaşamadık. Bununla birlikte ilçemiz yaşlılarının kulu adıyla ilgili olarak anlattıkları iki anlatımdan yola çıkarak ilçemizin adının kaynağı hakkındaki bilgileri vermeye çalışacağız.

Tahminen Yıldırım Bayezit ve II. Murat’ın Osmanlı Devletini yönettikleri devirde, Gül adındaki birisi ilçemizin şu andaki yerleşim birimine yerleşir. Gül, kahraman bir kişi olmasının yanı sıra çevredeki obalara saldıran birisidir. Kısa zamanda çevresine pek çok yiğit toplayan Gül’e halk, Gül Bey demeye başlar. Gül Bey kısa zamanda çevresini etkiler. Çevresini genişleterek Aksaray ve Kırşehir’deki önemli kişilerden, varlıklı ailelerden haraç toplamaya başlar. Bununla yetinmeyen Gül Bey, Kayseri’nin de ileri gelenlerinden haraç ister. Haraç vermek istemeyen Kayserililer, Yozgat’ta ikamet eden Çapanoğlu’nu ziyaret ederek yardım isterler. Olan biteni dinleyen Çapanoğlu onlara yardım edeceğini söyleyerek, Gül Bey’e bir mektup yazar. Çapanoğlu mektubunda, Gül Bey’in haraç toplama işinden vazgeçmesini ister. Aksi halde Gül Bey’i cezalandıracağını ifade eder. Bu mektubu alan Gül Bey, işine karışılmasını içine sindiremeyerek daha sert ifadeler içeren bir mektubu Çapanoğlu’na gönderir.

Gül Bey’den gelen mektubu alan Çapanoğlu çok kızar. Mektupta yer alan “Günün birinde senin de defterini düreceğim” gibi cümleler Çapanoğlu’nu çileden çıkarır.Çapanoğlu, çarpışmaktan başka çare bulamaz. Güçlerini toplayarak Gül Bey’in yaşadığı havaliye doğru yola çıkar. Gül Bey de kuvvetleriyle çoktan Kayseri’ye ulaşmıştır. İki beyin maiyeti Kayseri yakınlarında çarpışmaya başlarlar. Sonunda Gül Bey esir düşer, silahlı adamları da dağılır. Çapanoğlu, onu çevresine göstermek için elleri ayakları bağlı olarak konağına getirtir. Konakta Gül Bey’in idam edilmesi için hazırlıklar yapılmaktadır. Gül Bey’in esir edildiğini duyanlar da akın akın gelerek Onu seyrederler. Gül Bey’i görmeye gelenler arasında Çapanoğlu’nun annesi de vardır. Oğlunun Gül Bey’i esir etmesine çok sevinen anne, onun idam edilmesine razı olmaz. Bu durumu oğluna iletir. Çapanoğlu karşı çıkmasına rağmen, annesini de kıramaz. Gül Bey’in tutulduğu odaya girerek ona:

- Bunca zamandır baskılar yaparak halkı haraca bağladığını biliyorum. Bana yaptığın sataşma sabrımı taşırdığı için seninle savaştım. Şu an esirimsin. İdamına karar verdim ama annem razı olmadı. Kapıma kul olup bana tabi olursan canını bağışlarım.

Gül Bey, içine sinmese de bunu kabul eder. Çapanoğlu da bir süre sonra Gül Bey’i mekanına gönderir, ama o artık eski heybetini kaybetmiştir. Çapanoğluna tabi olduğu için, Gül Bey olarak çağrılmamaktadır. Herkes ona Kul Bey demektedir.

Kul Bey, Çapanoğlu’nun Kulu ifadeleri de dilden dile dolaşarak zaman içinde yerleşim birimi bu adla yani Kulu olarak anılır olmuş.

İlçemizin adının kökeni ile ilgili başka bir anlatıya göre de: Kulupoğlu Mustafa Bey adında bir aşiret beyi 18. yüzyılın başlarında Afyon’dan gelerek buraya yerleşir. Bu yerleşim birimi, Kulupoğlu Mustafa Bey adından dolayı daha sonra da Kulu olarak isimlendirilmiştir.

İlçemizin adı ile ilgili olarak aktardığımız bu anlatılandan ikincisinin Kulu adını kaynaklık etmesi daha kuvvetli bir ihtimaldir.

Başa dön
2. TARİHİ GELİŞİMİ

 

Kulu, klasik devirlerde (drya) harabeleri üzerine kurulmuştur. İlçenin 300 yıllık bir geçmişi vardır. 1708 yıllarında Kulupoğlu Mustafa Afyon dolaylarından (Afyon-Karabağ) ailesi ve kendisine bağlı aşiret beyleri ile birlikte Kulu'nun şimdiki bulunduğu yere gelerek yerleşmesi ile iskan başlamıştır. Zaman geçtikçe insanlar obalar halinde etrafa dağılarak ve çeşitli yerlerden gelen diğer insanlarla kaynaşarak köy ve mahalleleri oluşturmuşlardır.

Aşiret beyinin isminin Kulupoğlu Mustafa (Kulu Beyi) olmasından ötürü, ilçemizin adı Kulu olarak söylenmeye başlanmış ve Cumhuriyet dönemide bu isim kesinlik kazanmıştır.

100-150 yıl kadar önce birtakım aşiretler Osmanlılar tarafından Erzurum, Muş, Ağrı çevresiden alınarak ilçeye iskan ettirilmiştir. Ayrıca daha sonra Kırım, Türkistan taraflarından gelenlerde ilçemizin köy ve kasabalarına yerleştirilmişlerdir.

1926 yılında bucak olan Kulu önce Şereflikoçhisar ilçesine, 1933 yılında da Cihanbeyli ilçesine Nahiye olarak bağlanmıştır. 1954 yılında Ankara’nın Haymana ve Bala içelerine bağlı köylerden birkaçı Kulu sınırlarına dahil edilmiş ve Konya ilinin bir ilçesi olmuştur.

Kulu, doğusunda Şereflikoçhisar, batısında Cihanbeyli-Haymana, kuzeyinde Haymana, güneyinde ise, Cihanbeyli ve Tuz gölü ile çevrilidir. Rakımı 1000 metre olup, 2880 Km2. yüzölçümüne sahiptir. Ankara'ya 110 Km., Konya'ya 150 Km. uzaklıkta olan ilçe, KONYA-ANKARA yolu üzerinde dalgalı arazili, yazları sıcak ve kurak, kışları yağışlı ve soğuk iklime sahiptir.

Başa dön
3. COĞRAFİ DURUMU

 

Kulu, matematik konumu itibariyle 35,5 Doğu meridyeni ile 39,5 Kuzey paralelleri üzerindedir.

İlçenin Kuzeyinde; Bala ve Haymana ilçeleri, Güneyinde Cihanbeyli İlçesi ve Tuzgölü, Doğusunda Şereflikoçhisar İlçesi, Batısında Cihanbeyli ve Haymana ilçeleri vardır.

Kulu- Ankara'ya 110 km, Konya'ya 148 km uzaklıktadır.

Kulu, 1000 rakımlı olup, 2880 km2 yüzölçümü genişliğindedir. Ankara ile yaklaşık aynı meridyen üzerinde bulunmaktadır.

Ankara-Konya asfaltı üzerinde bulunan ilçe işlek bir yerdedir. E-90 (E-5) Karayolu, ilçenin sınırları içerisinden geçmektedir.

Önemli Dağları, Ovaları; İç Anadolu Bölgesinin ortasında yer alan ilçe, İç Anadolu'nun karekteristik tabii yapısını taşımaktadır. Oldukça geniş ve düz arazi yapısı vardır. Çok az engebeye sahiptir. Batısında Karacadağ mevcuttur. Bu dağın yüksekliği 1739 metredir.

Akarsuları ve Gölleri: Kulu ilçesinin içinden geçen güçlü bir akarsuyu yoktur. Fakat bunun yanında kapalı havza durumunda kışın yağışlarla güçlenen, yazın da kuruyan çaylar vardır. Merkezin ortasından geçen derenin suyu yazın azalmakta, İlçenin 3 km. doğusundaki Küçükgöle akmaktadır. İlçe merkezine bağlı bazı pınar ve çeşme suları bulunmaktadır. Bu suları halk, kendi yazlık bağ, bahçe ve hayvan sulama işlerinde kullanarak değerlendirmektedir.

İlçede göl olarak Tuzgölü ve Küçükgöl (Acıgöl)vardır.Bunlardan başka çok küçük doğal gölet şeklinde sulardan bahsedilebilir. Gökler köyü ve Kozanlı Kasabası göletleri bunlara örnektir.

Bitki Örtüsü: ilçemiz Bozkır bitki örtüsüne sahiptir.İlçe arazisinin büyük bir bölümü engebesiz olduğu için ziraata elverişli bulunmaktadır.Araziye halk son yıllarda da pancar, kimyon, mercimek, anason ve çöro otu ekmektedir. Ekim genellikle nöbet usulü yapılmakla beraber artezyen kuyularının gittikçe çoğalması üzerine çift mahsül alma usulü de geliştirilmektedir.Çift mahsul almada genellikle arpa ve buğday başta olmak üzere bunlara pancar, kimyon mercimek, anason ilave olmaktadır.

İklimi: İlçemiz makroklima iklim tiplerinden karasal iklim tipine girer. Bu sebeble ilçede iklim kışlar sert ve soğuk, yazları ve özellikle temmuz ve ağustos ayları kurak ve sıcak geçer. Mikroklima iklim tipine özen gösterildiği zaman farkına varılır.

Başa dön
4. NÜFUS DURUMU


İlçe Merkezi
2000 Yılı itibariyle 28024 kişidir.

Başa dön
5. EKONOMİK DURUM

 

Eskiden beri İlçemizde gerek tarımsal ekonomide ve gerekse diğer ekonomi dallarında şimdiye kadar büyük bir gelişim görülmemiştir.

Kulu'da sanayinin temeli 1974 yıllarında atılmış sayılır. Bu yıllarda yapılan KULU-SAN Yem Fabrikası 1028 ortağı ile bir halk girişimi olup,hissedarlarına yıllık belirli miktarda kar vermekte ve 25 işçi çalıştırmaktadır.

Bunun yanında 1978 yıllarında yapılan TA-MAK (Tarım Makineleri) Fabrikası da bir halk sektörü olup,çeşitli nedenlerle faaliyetini devam ettirememiş ve kapanmıştır.

İlçemiz Tavşançalı Kasabasında 1984 yılında faaliyete geçen BİN-NUR Un ve irmik fabrikasında 20 personel çalışmaktadır.

Diğer taraftan küçük çapta 11 adet Tuz İmalathanesi ve fabrikası vardır. Yine Dinek mahallesi mevkiinde Fin-Teks adında bir tekstil işletmesi açılmış olup 50 civarıda işçi çalıştırmaktadır. Son yıllarda tarım sektöründeki mekanizasyon da artmıştır.

Bunun yanı sıra E-5 Karayolunda faaliyet göstermekte olan tesisler de ilçemiz ekonomisine ve istihdamına önemli katkılar yapmaktadır.

İlçenin tarım Arazi miktarı ilçe arazisinin % 88’dir.

Kulu İlçesi Ülkenin mevcut gelir dağılımına göre zengin bir ilçe sayılır. Özellikle yabancı ülkelerde çalışanların İlçeye ciddi oranlarda ekonomik katkısı vardır. İnşaat sektörünün çok canlı olmasının sebebi yurt dışında çalışanların konuta yatırım yapmalarıdır. Yine yurtdışı kaynakları istihdama dönük yatırımdan çok bankalarda mevduat olarak tutulmaktdır. İlçede halen Akbank, İş Bankası , Ziraat Bankası olmak üzere 3 Banka vardır. Emlak Kredi Bankası,Türk Ticaret Bankası ve Halk Bankası Şubeleri de bulunmakta iken bunlar kapatılmıştır. İlçede çok sayıda Kuyumcu bulunmaktadır.

İlçenin ekonomik gücü halen atıl vaziyettedir. Bunun temel nedeni ise geçmişte yapılan ve başarısız olan girişimlerdir.

Kulu'da ev kiraları ucuzken son yıllarda ekonomik şartlardan dolayı artmıştır. Kulu'dan Avrupa’ya göç 1960'lı yıllarda başlamıştır. Başta İsveç, Avusturya, Almanya, Belçika, Hollanda, Danimarka, Finlandiya, Norveç olmak üzere hemen hemen tüm Avrupa ülkesinde işçi ve işveren statüsünde Kulu'lu vardır. İlçenin 35.000.000'i İsveç’te olmak üzere yaklaşık 45.000.ini aşkın insanı Avrupa Ülkelerinde işçi ve işvereni vardır. İlçe Avrupa’ya göç verirken Karadeniz, Doğu ve Güneydoğu Bölgelerinden çok miktarda iç göç almaktadır.

Başa dön
6. EĞİTİM VE KÜLTÜR DURUMU

 

Kulu İlçesi Başkent Ankara’ya çok yakın olmasına rağmen eğitim düzeyi istenen düzeyde değildir. Bunun başlıca nedeni ilçe halkının yurtdışına gitmeyi cazip görmesidir. Ancak Avrupa'daki son ekonomik şartların değişmesi Avrupa'yı cazip olmaktan çıkarmıştır.

İlçede İnşaat, Makina, Muhasebe ve Bilgisayar bölümleri olan bir Meslek Yüksek Okulu vardır.

İlçe Merkezinde 1 Anadolu Lisesi ,1 Genel Lise, 1 Mesleki ve Teknik Eğitim Merkezi ve 1 İmam Hatip Lisesi olmak üzere toplam 4 orta öğretim kurumunda ve 9 İlköğretim Okulunda eğitim öğretim yapılmaktadır. Köy ve Kasabalarda 3 Genel Lise, 1 Çok Proğramlı Lise, 30 İlköğretim Okulu mevcuttur. Bunlardan 9 tanesinin 1,2,3 sınıfları açık, diğer sınıfları taşıma merkezlerine taşınmaktadır. Ayrıca ilçe merkezinde 1 adet Ana Okulu vardır. İlçede toplam 88 öğretmen lojmanı vardır.

İlçenin okuma yazma oranı %98-99’dur.

İlçede haftalık olarak çıkan Kulunun Sesi ve aylık olarak çıkan Bizim Kulu adlı Gazeteler yayınlanmaktadır. İlçede 1 adet Kulunun Sesi adlı yerel yayın yapan Radyo bulunmaktadır.

İlçemiz merkezinde Sportif etkinlikler için 42.000 m2 lik bir alan ayrılmış olup halen bu yer Kulu Sporun etkinliklerine açılmıştır. Düzenli olarak amatör takımlar arasında kupa maçları her yıl bahar aylarında düzenlenmektedir. Kulu Spor II. Amatör Küme'de oynamaktadır. Ayrıca Belediye ve Kaymakamlığın katkılarıyla 1 adet Halı Saha Kompleksi açılmış olup İlçe Halkına hizmet vermektedir.

İlçemizde 1 adet Halk Kütüphanesi bulunmaktadır.

İlçemizde Halk Eğitim Merkezi'nde başta Bilgisayar, İngilizce, Biçki-Dikiş-Nakış olmak üzere çeşitli kurslar verilmektedir

Ayrıca Çıraklık Eğitim Merkezinde Meslek Kurslarının yanında Bilgisayar, Ustalık ve Usta Öğretici kursları açılmaktadır.

Kaymakamlık ve Kulu Belediyesi'nin ortaklaşa olarak ilkini 2000 yılında düzenledikleri Kulu Düden Gölü Kültür ve Sanat Festivali geleneksel hale gelmiş olup 4 yıldır yapılmaktadır. Festvalin amacı ilçenin tanıtımı ve ilçe merkezinde bulunan Düden Gölü'nün turizme kazandırılmasıdır

7. ULAŞIM DURUMU

 

Kulu İlçesinin demir ve havayolu bağlantısı yoktur. Avrupa'da işçisi çok kalabalık olduğundan İlçe Merkezimizde T.H.Y.’na ait bir temsilcilik bürosu halkımızın yararına çalışmaktadır. Bu büroda Avrupa'ya gidecek halka uçak bileti satılmaktadır. İlçemiz Konya-Ankara karayolu üzerinde bulunmakta olup, her türlü ulaşım karayolu ile yapılmaktadır.

İlçemizin 28 Köy ve 7 Kasabasının yolu da ulaşıma elverişlidir. Bu yollarımızdan KONYA-ANKARA Devlet Karayolu ile Kozanlı yolu ile Zincirlikuyu Kasabası yolu Devlet Karayolu ağına dahil olup, diğer köy yollarımız Köy Hizmetleri İl Müdürlüğüne bağlıdır.

İlçemizde 2 adet radyo mevcut olup, l adedi kapalı durumdadır. İlçenin hemen tüm yerleşim birimleri TRT'nin radyo TV hizmetlerinden rahat bir şekilde yararlanmaktadır.

Başa dön

Kaynaklar:
www.kulu.gov.tr
http://www.yerelnet.org.tr/belediyeler/index.php?belediyeid=127861